TRENING TWÓRCZEGO MYŚLENIA


TRENING TWÓRCZEGO MYŚLENIA

Kilka słów o treningu:

Idea treningu opiera się na łamaniu stereotypów rozumowania, czego trzonem jest pomysł dlatego często Trening Myślenia Twórczego określany jest jako trening pomysłowości czy kreatywności.

Umiejętności twórcze można rozwijać jak każdy inny rodzaj aktywności, tak więc twórczość nie jest cechą wrodzoną i można ją kształcić, bo zdolność tworzenia istnieje w każdym człowieku. Zadaniem treningu jest głębsze uwrażliwienie postrzegania, świadomości własnej motywacji i samoakceptacji, co dokonuje się podczas zabaw, gier słownych i ćwiczeń interaktywnych. To zajęcia dla ludzi, którzy oczekują od siebie samych większej pomysłowości, giętkości, elastyczności myślenia, wrażliwości intelektualnej. Zajęcia wykorzystują ćwiczenia ruchowe, elementy literatury, dramy, plastyki, techniki... itp. Podczas pozornej zabawy uczestnicy zajęć poznają techniki, metody i mechanizmy działania Treningu Myślenia Twórczego i uczą się ich wykorzystywania, początkowo rozwiązując wyimaginowane problemy, a następnie walcząc w codziennym życiu z przeciwnościami losu. Zajęcia odbywają się w grupach, co sprzyja lepszej mobilizacji uczestników, a także możliwości porównywania się z innymi. Choć grupa stanowi różnorodny zlepek typów osobowości i umysłowości każdy jej członek uzyskuje podczas treningu wsparcie i informację zwrotną ze strony trenera i grupy. Każde kolejne zajęcia są konsekwencją poprzednich gdyż wyrobienie nowych nawyków myślowych wymaga systematyczności, ciągłości i pełnego zaangażowania.


TRENING MYŚLENIA TWÓRCZEGO- PROGRAM

Głównym celem zajęć jest:

- rozwijanie twórczych, innowacyjnych i aktywnych postaw u dzieci

- pomoc uczniom w odkrywaniu własnych możliwości twórczych oraz przezwyciężanie barier poznawczo-emocjonalnych i motywacyjnych, utrudniających aktywność twórczą

- budzenie i rozwijanie ciekawości poznawczej

- kształtowanie umiejętności empatycznego współdziałania w grupie

- rozwijanie podstawowych zdolności i umiejętności myślenia twórczego

- pobudzanie otwartości wobec odmiennych opinii, uczenie asertywnego wyrażania uczuć i krytyki

- zachęcanie uczniów do podejmowania własnej inicjatywy, do wykazywania przedsiębiorczości na swoją korzyść, na rzecz kolegów, szkoły, środowiska

- przezwyciężanie sztywnego, stereotypowego myślenia

- pobudzanie dzieci/ młodzieży do zaradności, podejmowania działań w sytuacjach otwartych, niepewnych i ryzykownych

- opanowanie umiejętności stosowania w sytuacjach problemowych niektórych technik i metod twórczego rozwiązywania problemów oraz ich wybranych zasad: odroczonego wartościowania, tworzenia bisocjacji, projektowania wzorców, kruszenia,

- tworzenia analogii, wykorzystywania intuicji

Zajęcia obejmują ćwiczenia pomagające:

· dostrzec i sformułować problem
· rozwijać umiejętność rozwiązywania problemów
· stymulować oryginalność i pomysłowość
· kształtować umiejętność współdziałania w grupie
· ćwiczyć ekspresję twórczą
· kształtować zaradność i przedsiębiorczość

ZASADY REALIZACJI PROGRAMU


Program przewiduje 4 spotkania 60-minutowe w miesiącu

Zajęcia powinny odbywać się w zespołach 10- 14 osobowych, w określonych grupach wiekowych 6 - 8, 9 - 11, 12-14, 15-17.

Zbyt duża rozpiętość wiekowa może powodować rozmaite trudności i wyzwalać swoiste przeszkody np. onieśmielenie młodszych uczestników lub skrępowanie starszych. Zajęcia odbywają się w kole lub t.z.w segmentach, przydatnych szczególnie w pracy zespołowej. Ćwiczenia w kole ułatwiają bezpośredni kontakt, wyrównując status wszystkich dzieci, sprzyjają otwartości. Ćwiczenia w segmentach służą współpracy i grupowemu rozwiązywaniu problemów. Program ten nawiązuje do nauczania problemowego i poszukującego /uczenie się przez badanie/.

TOK / STRUKTURA ZAJĘĆ

· przywitanie i rozgrzewka,
· prowadzenie,
· odkrywanie, formułowanie i rozwiązywanie problemów,
· podsumowanie
· pożegnanie

Warunki efektywnej realizacji programu zależą od przestrzegania szeregu zasad psychodydaktycznych n.p. zasady podmiotowego traktowania uczestnika treningu, zasady zachęcania do działań twórczych i pobudzania samodzielności, zasady ciągłego podsycania i utrzymywania ciekawości poznawczej, zasady nie oceniania i różnorodności. Przydatne do zajęć mogą być pomoce typu kartony, mazaki, farby, magnetofon, materace, jaśki itp.

Zajęcia twórcze to w znacznie większym stopniu ćwiczenie twórczej postawy niż nauczanie, czego wynikiem jest wychowanie człowieka

· otwartego i wrażliwego na problemy
· wyróżniającego się brakiem sztywnego myślenia
· zdolnego do szybkiej koncentracji
· spontanicznego, odważnego, twórczego i niezależnego

Zajęcia w szkołach są prowadzone w systemie ciągłym, tj. spotkania odbywają się systematycznie raz w tygodniu. Należy jednak wyróżnić trzy podstawowe fazy, przez które przechodzą uczestnicy.

TRENING MYŚLENIA TWÓRCZEGO - KROK 1

obejmuje ok. 30h.

Uczestnicy wzajemnie poznają się, precyzują swoje oczekiwania wobec treningu, trenera i innych uczestników. Biorą udział w ćwiczeniach interpersonalnych. Rozwijają poczucie bezpieczeństwa i własnej wartości. Poznają najprostsze techniki i metody twórczego myślenia.

TRENING MYŚLENIA TWÓRCZEGO - KROK 2
obejmuje ok. 30h.

Uczestnicy tworzą i precyzują normy grupowe. Poznają ćwiczenia z zakresu motywacji, zdolności i przezwyciężania przeszkód, pracują nad szczegółowymi technikami twórczego rozwiązywania zadań. Pogłębiają znajmość siebie

TRENING MYŚLENIA TWÓRCZEGO - KROK 3
obejmuje ok. 30h.

Uczestnicy tworzą już swoistą jedność intelektualno- emocjonalną, myślą wspólnie jako grupa, wiąże się to z wysokim poczuciem wspólnoty i spójnością grupy , panuje klimat akceptacji i bezpieczeństwa, pomysły są tworzone bez większego wysiłku, w dużej ilości, zanika poczucie indywidualnej własności pomysłu. Uczestnicy mają już wszelkie podstawy do wykorzystywania poznanych technik i metod w praktyce, dlatego w tej fazie najlepiej udają się sesje twórczego rozwiązywania problemów.

TRENING MYŚLENIA TWÓRCZEGO - KROK 4
- trening uzupełniający

Krok 4 to trening uzupełniający, mający na celu utrwalenie zdobytych wiadomości i umiejętności. Został przygotowany z tak oczywistej przyczyny jak trudność dokładnego określenia i przewidzenia w początkowej fazie organizowania grupy, w jakim tempie wspomniana grupa i jej poszczególni członkowie będą osiągali założone cele treningu. Podstawową jego zaleta jest utrwalenie i usystematyzowanie nowych nawyków myślowych. Program zajęć dla szkół podstawowych i gimnazjalnych nie różni się w kwestiach zasadniczych. Zajęcia, ćwiczenia i testy są dostosowane do poziomu intelektualnego i emocjonalnego uczestników. Bez względu na wiek dzieci i młodzież poznają te same wybrane metody twórczego myślenia jak: brainstorming, metaplan, analiza wartości, metafory, giełda pomysłów, metoda skojarzeniowa, zastosowanie myślenia intuicyjnego, burza pytań itp., tyle że treści te są im przekazywane w adwekwatny do ich wieku i poziomu rozumowania.